Settimanale naziunalistu corsu dapoi 1966

No data was found

Ambiente

Zeru frazu !

zeru frazu

le 13/04/2017

Ssu ghjovi u 13 d’aprile in Santa Lucia di Portivechju, invitatu da A Scola di Zia Peppa, u senatore, prufessore d’ecunumia, ingeniore agrunome, merre onorariu di Watwiller in Alsazia, Jacques Muller, dava una cunferenza « zeru frazu » ch’ellu hà cuntribuitu à mette in ballu in u so paese. Certi paesi anu calatu di 80% a so pruduzzione di lozzi, quandu, in Corsica, sò quasi 600 chilò di lozzu chì sò pruduttu da ogni abitante, ne prudùcenu 73 in Alsazia! A Corsica ferma un di i più grossu pruduttore di lozzu in Auropa !

Cumu fà capisce à i Corsi e risorze ch’elli anu in e so rumènzule ? Hè u travagliu ch’ellu hà fattu Jacques Muller in Alsazia, per purtà suluzioni menu gattive per l’ambiente è più rentàbile pè u purtamuneta di a ghjente. Prima di tuttu, u lozzu urgànicu, vale à dì e buchje di legumi è altri lozzi di a cucina è di l’orti raprisèntanu un terzu di u lozzu pruduttu. Ghjittatu in i rumènzuli impuzzichèghjanu è pruvuchèghjanu odori è gattivezze mischièndusi cù i prudutti tòssichi. Ghjè quessa chì scumoda u più in e rumènzule, è pullueghja l’ambiente. A so fermentazione pruduce gasu mettanu 25 volte più gattivu chè u CO2, invece chì, s’ellu hè spiccatu da u lozzu pò pruduce à u cuntrariu un bellu suvaccione per nutrisce e piante. À longu andà s’impuverisce a terra è hà bisognu d’esse ricustituita. Hè ciò ch’ellu face u lozzu, urgànicu. Lampallu in e rumènzule hè una scimizia : si perde un modu di fabricà terricciu è s’impuzzicheghja l’ambiente ! Marchjemu à capu in ghjò ! Dinù pè u restu di i nostri lozzi. Quandu avete cacciatu ciò chì puzza, vale à dì u lozzu urgànicu per fanne un suvaccione, vi ferma un veru tesoru in manu…vale à dì vetru, carta, imballasgi, tissuti, mòbuli, ferrami, eccètera. Prudutti chì si ponu riciculà è ch’anu un valore cumerciale. Basta à mandalli in e filiere di riciculamentu.

Per aiutà a ghjente à mette manu in pasta, ci vole dunque à aduprà un modu di scelta selettiva aghjèvule, andendu à circalu in casa di a ghjente per un dettu. Si chjama u « port’à porta ». A cumuna o l’intercumunalità chì urganizèghja ssu serviziu face sapè à a ghjente quand’ellu hà da passà in casa, u luni pè u vetru per un dettu, u marti per l’imballasgi, u màrcuri pè a carta, è tutti i ghjorni o tutti i dui ghjorni pè u lozzu urgànicu. Hè cusì ch’ellu hà fattu Jacques Muller per passà di 10% di materia riciculata à più di 80%! È per aiutà di più a ghjente à capisce chì spiccà u so lozzu hè u so interessu, hè stata messa in ballu dinù una ricumpensa pè a ghjente chì spicca cum’ellu ci vole, è una sanzione per quelli ch’ùn spìccanu micca bè. Vale à dì «megliu si spicca, menu si paca ! » E pubelle cuntènenu un sistema per pisà u lozzu è cuntrullà a scelta selettiva di a ghjente. « Per prutege u nostru ambiente, priservà e nostre risorze naturale, ammaestrà e nostre spese, impedisce chì a nostra terra diventi una grande rumènzula, ci vole à aduprà a strattegìa zeru frazu » dice u Cullettivu Zeru Frazu. Mi pare di stintu sumerinu, nò ?

Fabiana Giovannini.

aue-rect
Pietra Medium Rectangle-1
Mattei Medium Rectangle
pm-rect

Sustenite

A voce di l'autunumia dipoi sissant'anni

Abbunatevi

Arritti ùn pò campà senza voi !

Soleco billboard-medium-arritti
ottavi
lmaiacciu
fratelliangeli
casart

Annonces
légales

Publicate i vostri annunzi ind'è Arritti : susteniteci !

Ambiente

Accapu di a reddazzione

le 14/10/2026

In u quadru di a lege Finanze 2027, a dinàmica assuciativa hè messa in perìculu. A dritta è a strema…

Agriculture corse

le 08/10/2026

Le 30 septembre, au ministère de l’Agriculture à Paris, les présidents de la Chambre d’agriculture de Corse, de l’Odarc, de…

Bilan des incendies de l’été

le 24/09/2026

Suite à notre enquête sur la mécanique des feux de forte intensité début juillet, nous revenons avec notre expert sur…

Da leghje dinù

Greenpeace

Accapu di a reddazzione

le 14/10/2026

In u quadru di a lege Finanze 2027, a dinàmica assuciativa hè messa in perìculu. A dritta è a strema…

Attualità : 08/10 - 14/10

le 08/10/2026

Lycee_Aia

21 novembre 2026 à u spaziu Carlu Rocchi in Biguglia

le 08/10/2026

images

U mo parè

le 08/10/2026

Chloé Aldrovandi

Recevez
notre Newsletter

Ricevite l’attualità è i cartulari di a nostra redazzione, per e-mail, una volta à a settimana.

Ricerca