Settimanale naziunalistu corsu dapoi 1966

No data was found

Pesticidiu

Clordecone

chlordécone

le 30/09/2019

 U clordecone… eccu un antru scàndalu tamantu di u culunialìsimu francese. Usitatu di manera massiva durante 20 anni in e bananerìe di Guadeluppa è a Martinica, ssu pesticidiu ghjuvìa à tumbà u burbuglione di e banane chì s’arruinava e culture. Puru, u pruduttu hè statu sùbitu ricunnisciutu in l’annate sessanta cum’è un perturbatore endocrinianu neurotòssicu è reprotòssicu cù un gattivu effettu nant’à a fertilità. Hè statu ancu riccunisciutu da l’Urganisazione Mundiale di a Salute in u 1979 per dà u càncaru. A catastrofa in un impresa americana in u 1975, induve a maiò parte di l’impiegati sò stati intussicati da u pruduttu, hà cunduttu i Stati Uniti à impedìscelu in Amèrica. Tandu, u fiume James River hè statu impuzzichitu anch’ellu è a pesca interdetta durante 13 anni nant’à parechji chilòmetri da a cità di Richmond sin’à u mare. Ma in Francia, ci hè vulsutu aspettà torna quasi 20 anni sin’à u 1990 per impedìscelu nant’à u territoriu… fora di a Guadeluppa è a Martinica ! E duie ìsule culunizate sò state impuzzichite sin’à u 1993!

Un scàndalu sanitariu, ghjudiziariu è pulìticu chì oghje i corci guadeluppeani è martinichesi nè pàcanu sempre u prezzu cù millaie di malati. È quantu morti ! Sò l’eculugisti, torna, à scumbatte da ch’elli ottènenu reparazione. Frà i quali, Michèle Rivasi militente di tutte e càuse sanitarie. « Ssu scàndalu di Statu hè paru à quellu di u tigliu o di u sangue cuntaminatu » dice l’aurudeputata di Auropa Eculugìa chì sustene l’associi in lotta pè a ghjustizia è a verità. Una cummissione parlementaria cunduce oghje un inchiesta per studià l’effetti nant’à a salute è l’ambiente di u clordecone.

Ssu pruduttu putente à scimisce ùn si strughje micca ind’è l’ambiente, ùn hè micca biosgradèvule è pò stà à impuzzichisce u circondu sin’à un mezu sèculu, forse ancu di più. Vale à dì quant’ella da durà a so gattivezza cù i millioni di chilogrammi spapersi in u mondu ! Ci volerà parechji sèculi per caccialu di e terre antigliese. Si trova oghje u clordecone ind’è e terre, e fureste, l’acqua, u mare, u sangue di l’omi… sò impuzzichite l’orti, e piante, l’animali, i pesci, i crustacei, l’acque sutterànie, l’aria… Peghju ! Studii anu mustratu chì u clordecone, strughjèndusi, libereghja altri particelli è mulecule mutenti è pèssimi quant’è u clordecone chì sò stati anch’elli ritruvati ind’è a terra, l’acqua, l’aria… Dìcenu i scientìfichi « ssa pulluzione và aldilà di u clordecone sin’à frammenti identificati o micca, vale à dì quant’hè cumplicata a strughjitura di ssi prudutti ind’è l’ambiente è quantu a pulluzione oghje hè mundiale ». In 2009, a pruduzzione è a cumercialisazione di u clordecone hè interdetta in u mondu sanu da a Cunvenzione di Stokholm. Ma sopravive per un pezzu ssu mulizzu creatu da l’omu.

Fabiana Giovannini.

aue-rect
pietra-rect
mattei-rect
pm-rect

Sustenite

A voce di l'autunumia dipoi sissant'anni

Abbunatevi

Arritti ùn pò campà senza voi !

soleco
ottavi
lmaiacciu
fratelliangeli
casart

Annonces
légales

Publicate i vostri annunzi ind'è Arritti : susteniteci !

Accapu

Tchernobyl

le 24/04/2026

Ciernobil : Chì ne serà di a Corsica ? avia scrittu Arritti l’8 di maghju di u 1986. Èramu una…

Accapu di a reddazzione

le 16/04/2026

U tribunale currezziunale di Marseglia hà creatu una ghjurisprudenza impurtante u 7 d’aprile contr’à u tràfficu di prudutti fittofarmaceutichi interdetti…

Accapu di a reddazzione

le 09/04/2026

Pè e so prime parolle, u papa Leone XIV s’era prisentatu di fronte à u mondu diciendu «a pace sìa…

Da leghje dinù

Tchernobyl

Tchernobyl

le 24/04/2026

Ciernobil : Chì ne serà di a Corsica ? avia scrittu Arritti l’8 di maghju di u 1986. Èramu una…

Tchernobyl

le 23/04/2026

Umagiu

le 18/10/2025

Max

ARRITTI lance un appel

le 08/08/2025

Aleria Arritti

Recevez
notre Newsletter

Ricevite l’attualità è i cartulari di a nostra redazzione, per e-mail, una volta à a settimana.

Ricerca