3 % di mammiferi salvàtichi fèrmanu nant’à a pianetta. « 67 % di i mammiferi ch’esìstenu sò u bestiame, 30 % hè l’omu, ùn ferma chè ssi 3 % pè i mammiferi salvàtichi da u scurrichjolu à a balena, eccu ciò chè n’avemu fattu in qualchì decenie » dice u ghjurnalista eculugista Alain Bourgrain Dubourg. « Ci hè una forma di disprezzu per tuttu ciò ch’ùn hè micca rentàbile, ùn hè micca accettèvule. » •
357 morti è 1.223 feriti, pè a sola ghjurnata di u 10 d’aprile à u Libanu sott’à e bombe israeliane. Ssu bilanciu ùn hè definitivu per via chì parechji di sta corcia ghjente si tròvanu sott’à e ruine. Israele hà fattu sapè ch’ella hà tumbatu 1.400 cumbattenti di u Hezbollah è struttu 4.300 infrastrutture dapoi u principiu di sta guerra. In fatti si conta digià più di 2.000 morti frà i quali parechji zitelli. •

38.000 chilòmetri à l’ora, hè a vitezza di a capsula di a Nasà à a so rientrata ind’è l’atmosfera. I quattru astronauti d’Artemis II partuti à 406.000 chilòmetri di a terra anu fattu u giru di a luna. Tutti i quattru anu palisatu quant’ella era chjuca è bella a pianetta vista da quassù. « Cridìtemi puru, site speciali, ci parlate perchè simu ind’un vascellu spaziale alluntanatu da a terra, ma voi dinù site per noi ind’un vascellu spaziale chjamatu Terra. Hè statu creatu per òffreci un locu per campà ind’è l’universu » hà dettu l’astronautu Victor Glover, « fàtemi cunfidenza : site ùnichi. Ind’è tuttu stu viotu, mansa di nunda chè no chjamemu l’universu, avemu st’oasis induve pudemu campà inseme. Ghjè un occasione per noi di ramentà induve no simu, quale no simu, chì simu tutti pari è chì duvemu attraversà què inseme. » Un messagiu forte lampatu à l’umanità. •
100.000 à 500.000 manifestanti mughjendu « Rùssii vultate in casa vostra ! » à a vigilia di l’elezzioni legislative ungarese in Budapest sta dumenicata. Viktor Orban, l’omu à tempu di Poutine è di Trump, hà persu l’elezzioni. U paisagiu pulìticu aurupeu piglia un antru visu cù a vittoria di u so uppunente Peter Magyar, un liberale proaurupeanu chì dinunzia a corruzione di u regime d’Orban. •

20 anni ! Stu 10 d’aprile era l’anniversariu di Tele Paese, a televisione cooperativa balanina. Hè una sfida cutidiana, quasi un miràculu in u paisagiu mediàticu corsu. A catena di televisione creata di manera assuciativa à prò di a Balagna, hè stata custituita in sucietà cuuperativa d’interessu cullettivu (SCIC) in u 2013. Cù solu 48 % di suvvenzioni, porghje da per ella a maiò parte di u bugettu di 1,9 millione d’àuri frà u quale 250.000 àuri di massa salariala. « Ùn pensava micca diventà cusì impurtante » hà dettu u so presidente è creatore, Franco Farsetti à u micrò di RCFM, « ci hè assai emuzione, ghjè un zitellu chè vo allevate, u custruite, li date un educazione, li date un nome, li date vita. È in grazia à sta vita, dinù, fate travaglià un pùblicu corsu chì vole stà quì in Corsica travagliendu ». Arritti augura à Tele Paese è tutte e so squadre un bon’anniversariu è una longa vita ! Ne riveneremu à parlà da quì à pocu. •








