Settimanale naziunalistu corsu dapoi 1966

No data was found

Strughjitura

Antarctique

le 23/06/2018

Hà persu l’Antàrticu 3000 milliardi di tunnellate di ghjacciu st’ùltimi 25 anni. Ssu scempiu hà alzatu di 8 millìmetri u livellu di l’oceani solu in cinqu’anni induv’ellu si sò strutti 219 milliardi di tunnellate di ghjacci tutti l’anni, trè volte di più chì nanzu à u 2012. Dìcenu l’84 scientìfichi ch’anu travagliatu nant’à u fenòmenu chì « ssi risultati sò un alarma di più per purtacci à riduce u riscaldimentu climàticu ». L’antàrticu conta 90 % di i ghjacci di a pianetta, hè a più grande riserva d’acqua dolce di u mondu. S’elli si strùghjinu d’un colpu, u livellu di l’oceani hà da cresce di 60 metri. Centinaie di millioni di ghjente sò minacciati. E Maldive, cumposte di 1200 ìsule magnìfiche è i so 13 atolls… anu da sparisce.

Parechje sponde di u mondu anu da annigassi… Sò decine è decine di millioni di rifugiati climàtichi ch’anu da lascià i so lochi. Osaka o Tokyo à u Giappone, Shanghai o Shenzhen in China, Bangkok in Thailande, Chittagong o Dacca in u Bangladesh, Calcutà in ìndia, Hô Chi Minh-Ville à u Vietnam. In Amèrica dinù: New York, Miamì, Annapolis o Cap Canaveral in Florida seranu tocche. Tutta a costa nordatlàntica mericana serà tocca. Pò torna Los Angeles, San Francisco è tutta a costa sin’à Sacramento. Hà da sparisce ancu a famosa arena di Copacabana in Rio de Janeiro è parechji altri lochi di a cità. In Àfrica, Le Cap, Lagos, Alexandrie, Grand-Bassam, Lomé, Abidjan seranu annigate anch’elle, vale à dì l’Egipta, u Niger, a Cote d’Ivoire, a Guinée, u Togò… In Auropa, u Reame Unitu, a Francia, i Paesi Bassi seranu i più tocchi, eccètera, eccètera…

Ssu ghjacciu chì si strughje hè vera per l’Antàrticu.

Hè vera dinù per l’Articu ch’hà persu 20 % di e so stese di ghjacci in 2016. I ghjacci si strùghjenu è si rifàcenu d’inguernu… ma dapoi parechji anni, ùn si rifòrmanu più cum’è nanzu. Face ch’elli rincùlanu. A timperatura à i poli s’alza è nunda ùn ghjunghje à parà ssu cìculu d’infernu.

U fenòmenu hà d’altre cunsequenze ch’ùn si misùranu ancu. Quand’ellu si strughje u ghjacciu, libereghja ind’è l’aria ciò ch’ellu cuntene dapoi millaie è millioni d’annate. Frà altru, uni pochi di virus ch’èranu spariti, o d’altri torna ch’ùn si cunnòscenu ancu. È s’elli sò gattivi, l’omu ùn saperà mancu cumu luttà.

U ghjacciu struttu ciambotta dinù u cìculu di l’oceani, l’evapurazione ingattivisce i rìsichi meteorològichi, face calà a salinità di l’oceani è dunque perturbeghja i currenti marini. Vale à dì riscaldimentu in certi lochi, ghjalume in d’altri lochi, fiumari, cicloni è timpeste.

Tutti st’effetti tremendi princìpianu à fassi sente dapoi qualchi annu. Ma l’eculugìa per disgrazia ferma sempre bella dèbula in e decisioni pulìtiche di a pianetta.

Fabiana Giovannini.

aue-rect
Pietra Medium Rectangle-1
Mattei Medium Rectangle
pm-rect

Sustenite

A voce di l'autunumia dipoi sissant'anni

Abbunatevi

Arritti ùn pò campà senza voi !

Soleco billboard-medium-arritti
ottavi
lmaiacciu
fratelliangeli
casart

Annonces
légales

Publicate i vostri annunzi ind'è Arritti : susteniteci !

Accapu, Ambiente

Implantation de Gloria Maris aux Sanguinaires

le 17/09/2026

L’existence de l’unité de pisciculture marine Gloria Maris d’Aiacciu à la Parata, implantée à l’abri des îles Sanguinaires il y…

Accapu di a reddazzione

le 16/09/2026

L’intelligenzia artificiale impenserisce… Da ch’ella possi viaghjà, l’IA abbisogna di sempre più acqua, mettallu è terre scarse. I datacentri sò…

Sant’Amanza

le 10/09/2026

Le golfe de Sant’Amanza abrite de multiples espèces protégées et fait l’objet de nombreuses protections : Parc marin international di…

Da leghje dinù

serveurs informatiques IA

Accapu di a reddazzione

le 16/09/2026

L’intelligenzia artificiale impenserisce… Da ch’ella possi viaghjà, l’IA abbisogna di sempre più acqua, mettallu è terre scarse. I datacentri sò…

Fédéralisme et solidarité

le 31/07/2026

RPS

Umagiu

le 18/10/2025

Max

ARRITTI lance un appel

le 08/08/2025

Aleria Arritti

Recevez
notre Newsletter

Ricevite l’attualità è i cartulari di a nostra redazzione, per e-mail, una volta à a settimana.

Ricerca